Omżyn (Budleja) Dawida
Buddleja davidii Franch.
Omżyn (Budleja) Dawida (Buddleja davidii) to gatunek krzewu z rodziny Scrophulariaceae, pochodzący z większości Chin, z wyjątkiem północno-wschodniej części kraju. Jest szeroko stosowany jako roślina ozdobna, a jego ogromna liczba upierścienionych odmian robi wrażenie na ogrodnikach. Gatunek ten został opisany i nazwany na cześć francuskiego misjonarza i podróżnika, ojca Armanda Davida, który pierwszy zgłosił jego istnienie w Europie. Omżyn Dawida został odkryty w pobliżu miasta Yichang przez dra Augustine Henry około 1887 roku i wysłany do St Petersburga. Inny botanik-misjonarz, Jean-André Soulié, wysłał nasiona do francuskiego sadu Vilmorin, a od tego czasu roślina trafiła na rynek w latach 90. XIX wieku.
Description
Omżyn (Budleja) Dawida to krzew o szybko rosnącej, osiągającej do 5 metrów wysokości, z dużymi, lekko opadłymi pędami. Liście są owalne, ząbkowane, z ciemnozielonej, gładkiej powierzchni i szarozielonej, połyskliwej spodniej strony. Kwiaty mają barwę od błękitnej po fioletową, są zgrupowane w duże, piękne kwiatostany, które przypominają klosze. Kwitnie od sierpnia do października, a jego zapach jest słaby, co odróżnia go od innych gatunków z rodzaju Buddleja. Roślina ta jest bardzo popularna w ogrodach z powodu swojej intensywnej kwitnienia i przyciągania owadów, w szczególności motyli. Jednakże w wielu regionach jest uznawana za inwazyjną, ponieważ szybko się rozmnaża i może zagrozić ekosystemom naturalnym.
Habitat
W swoim naturalnym środowisku Omżyn Dawida rośnie w górach i dolinach rzek w Chinach, głównie w regionach o ciepłym klimacie. W Europie, gdzie został wprowadzony jako roślina ozdobna, rośnie w ogrodach, ale w wielu miejscach uciekł do środowiska naturalnego i osiedlił się w zaroślach, wzdłuż dróg, na nieużytkach i wzdłuż rzek. W Polsce, jak i w wielu innych krajach Europy, jest obecnie uznawany za gatunek inwazyjny i może powodować problemy ekologiczne, ponieważ szybko wypiera roślinność autochtoniczną.
Cultivation
Omżyn Dawida rośnie najlepiej w słońcu lub półcieniu, na żyznym, dobrze drencowanym gruncie. W uprawie ogrodniczej warto zasadzić go w miejscu, gdzie będzie miał dużo miejsca, ponieważ rośnie bardzo szybko i może osiągać duże rozmiary. Roślina ta jest odporna na suszę i toleruje zanieczyszczenia powietrza, co czyni ją idealną dla miast. W zimie może wymagać lekkiego zabezpieczenia, zwłaszcza w regionach o zimniejszym klimacie. Przycinanie najlepiej przeprowadzać wiosną, aby zachować jego estetyczny wygląd i zachęcić do intensywniejszej kwitnienia. Roślina rozmnaża się przez nasiona, ale częściej w uprawie ogrodniczej stosuje się podział pędów lub siew.
Uses
Omżyn Dawida jest głównie używany jako roślina ozdobna w ogrodach i parkach ze względu na jego piękne kwiaty i przyciąganie owadów. Jest również popularny w ogrodach skalnych i zaroślach. W niektórych przypadkach roślina ta jest wykorzystywana w projektowaniu ogrodów ekologicznych, gdzie przyciąga motyle i inne owady. Jednakże ze względu na jej inwazyjne właściwości, w wielu krajach jest zalecane ograniczanie jej uprawy i monitorowanie jej rozprzestrzeniania się w środowisku naturalnym.
History
Omżyn Dawida został odkryty w Chinach w XIX wieku przez dr Augustine Henry, który wysłał próbki do St Petersburga. Francuski botanik-misjonarz Jean-André Soulié przesłał nasiona do francuskiego sadu Vilmorin, co doprowadziło do wprowadzenia rośliny na rynek europejski w latach 90. XIX wieku. Nazwa gatunku została nadana na cześć ojca Armanda Davida, francuskiego misjonarza, który pierwszy zgłosił istnienie tej rośliny w Europie. Od tego czasu Omżyn Dawida stał się jednym z najpopularniejszych krzewów ozdobnych w Europie, a jego liczne odmiany są cenione za swoje piękne kwiaty i łatwość uprawy.
Curiosities
Omżyn Dawida jest często nazywany "motylołapem", ponieważ jego kwiaty przyciągają ogromną liczbę motyli, co czyni go idealnym wyborem dla ogrodów ekologicznych. Roślina ta jest również bardzo odporna na warunki miejskie, w tym zanieczyszczenia powietrza, co sprawia, że jest często spotykana w miastach. Ciekawostką jest, że mimo swojej popularności w ogrodach, Omżyn Dawida jest dziś uznawany za gatunek inwazyjny w wielu regionach Europy, w tym w Polsce. Roślina ta może bardzo szybko osiedlać się w środowisku naturalnym i wypierać roślinność autochtoniczną.
Other common names
Omżyn (Budleja) Dawida
Distribution
British Columbia · Ontario · Portugal Continental · TR · ZA · HR · IE · Belgium · Brussels-Capital Region · Flemish Region · Walloon Region · BR · France · The Netherlands · Great Britain · AD · GB · IT · NO · PT · CO · DK · HU · MK · FR · TH · AR · Liechtenstein · Bulgaria · Corse (Corsica)
Synonyms
Buddleja davidii var. albaBuddleja davidii var. glabrescensBuddleja davidii var. magniferaBuddleja davidii var. superbaBuddleja davidii var. wilsoniiBuddleja shaanxiensisBuddleja shimidzuanaBuddleja striataBuddleja variabilisBuddleja variabilis var. wilsoniiBuddleja davidii var. nanhoensisBuddleja delavayi var. tomentosaBuddleja heliophila var. adenophoraBuddleja variabilis var. magnificaBuddleja variabilis var. nanhoensisBuddleja variabilis var. superbaBuddleja striataBuddleja variabilis var. prostrataBuddleja variabilis var. veitchianaBuddleja variabilis var. wilsoniiBuddleja davidii var. veitchianaBuddleja striata var. zhouquensisBuddleja veitchianaBuddleja variabilis var. superbaBuddleja variabilis var. veitchiana


